Tarihte Bugün

#**131** (**permalink**) 18-06-2007, 13:16

18 HAZİRAN

1815- Napoleon Bonapart, Waterloo Savaşı'nda İngiliz ve
Prusya ordularına yenildi. Yenilgi, Fransa ile Avrupa
devletleri arasında 23 yıl süren savaşa son verdi.
Napoleon, 22 Haziranda ikinci kez tahttan çekildi.
1847- Macar besteci ve piyanist Franz Liszt, Padişah
Abdülmecit'e sarayda konser verdi.
1922- Ziya Gökalp, Diyarbakır'da ''Küçük Mecmua''yı
çıkarmaya başladı.
1941- Türk-Alman Dostluk ve Saldırmazlık Antlaşması
imzalandı.
1948- BM, Uluslararası İnsan Hakları Deklarasyonu'nu
kabul etti.
1953- Mısır'da 74 yıllık İngiliz egemenliğinin sona
ermesiyle cumhuriyet ilan edildi.
1965- Gazeteci yazar Refik Halit Karay 77 yaşında
İstanbul'da öldü.
1974- Türkiye'de iş adamları ilk kez İzmir'de yürüyüş
yaptı.
1979- Sovyetler Birliği Başkanı Leonid Brejnev ve ABD
Başkanı Jimmy Carter, Viyana'da Stratejik Silahların
Sınırlandırılması konulu SALT II anlaşmasını imzaladılar.
1988- Başbakan Turgut Özal, Ankara Atatürk Spor
Salonu'nda yapılan ANAP Büyük Kongresi'nde, Kartal
Demirağ'ın silahlı saldırısında elinden yaralandı.
1992- Sağlık hizmetlerinden ücretsiz yararlanacak dar
gelirlilere verilecek ''Yeşil Kart'' uygulaması TBMM'de
kabul edildi.
1993- Azerbaycan Cumhurbaşkanı Ebulfeyz Elçibey, Bakü'yü
terk etti. Haydar Aliyev, Azerbaycan Cumhurbaşkanı oldu.
2000- Eski başbakan yardımcılarından ve Yeni Türkiye
Partisi'nin kurucu genel başkanı Ekrem Alican öldü.
2003- Prof. Dr. Akın İlkin vefat etti.
2005- Ressam Nuri İyem vefat etti.

#**132** (**permalink**) 19-06-2007, 10:26

19 HAZİRAN...
1862- ABD'de kölecilik yasaklandı.
1868- Mithat Paşa Emniyet Sandığı'nı kurdu.
1885- Hürriyet Heykeli, Fransa'dan New York'a getirildi.
1910- Dünya Babalar Günü, ilk kez ABD'de kutlandı.
1910- Almanya'da ''Deutschland'' adlı ilk Zeplin
balonunun havalanışı başarılı oldu.
1926- Mustafa Kemal, İzmir gezisini izleyen Anadolu
Ajansına ünlü sözlerinin yer aldığı demecini verdi:
''Benim naçiz vücudum bir gün elbet toprak olacaktır.
Fakat Türkiye Cumhuriyeti ilelebet payidar kalacaktır.''
1934- İran Şahı Rıza Pehlevi ve Atatürk, ilk Türk operası
''Özsoy''u izlediler.
1953- Sovyetler Birliği hesabına casusluk yaptıkları
iddiasıyla ölüm cezasına çarptırılan Ethel ve Julius
Rosenberg çifti idam edildi.
1973- Dünya Sevgi Birliği Madalyası ''Sev Kardeşim'' ve
''Hayat Bayram Olsa'' şarkılarından ötürü Şenay'a
verildi.
1973- Edebiyat tarihçisi, eleştirmen Tahir Alangu 58
yaşında öldü.
1978- Çizgi bant ''Garfield'' 21 gazetede birden
yayımlanmaya başladı.
1981- Eski gümrük ve tekel bakanlarından Tuncay Mataracı
ile aynı davadan yargılanan 13 sanık, Yüce Divan
tarafından tutuklandı.
1995- Bosna için toplanan yardım paralarını RP'ye
aktarmakla suçlanan Süleyman Mercümek'in yargılanmasına
başlandı.
2005- Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde 3
günde 8 bebek öldü. Ölümlere ''Serratia Marcescens''
adlı bakterinin yol açtığı açıklandı.

#**133** (**permalink**) 20-06-2007, 11:36

20 HAZİRAN
1389- Osmanlı ordusu ile Haçlı orduları arasında Sırp
Sındığı Savaşı yapıldı. Osmanlı ordusunun kazandığı
savaştan sonra yaralı bir Sırp askeri, Sultan I. Murat'ı
savaş alanını gezerken hançerle öldürdü.
1481- Sultan II. Bayezid ve Şehzade Cem arasındaki
Yenişehir Savaşı'nda Cem yenildi.
1759- Besteci Frederic Hendel öldü.
1837- Kraliçe Victoria, 18 yaşında İngiltere tahtına
çıktı.
1932- Mustafa Kemal Paşa, binası yanan Fenerbahçe
Kulübüne 500 lira bağışladı.
1933- İstanbul Üniversitesinde, İnkılap Enstitüsü
kurulması kararlaştırıldı.
1938- 19 Mayıs, milli bayram günü oldu. ''Dağ Başını
Duman Almış'' marşı, Gençlik ve Spor Bayramı marşı
olarak kabul edildi.
1963- Beyaz Saray ile Kremlin arasında kırmızı telefon
hattı kuruldu.
1963- İngiltere ile Fransa'yı birbirine bağlayacak ''Manş
Tüneli'' projesi açıklandı.
1972- Ressam Şeref Akdik 73 yaşında İstanbul'da öldü.
1973- 50. Yıl Marşı ile marşın şairi Bekir Sıtkı Erdoğan
ve bestecisi Necil Kazım Akses basına tanıtıldı.
1973- İstanbul Kültür ve Sanat Vakfının Cumhuriyet'in
50. Yılı dolayısıyla düzenlediği İstanbul Festivali
başladı.
1976- İlk kez yapılan Kıbrıs Türk Federe Devleti
seçimlerinde Rauf Denktaş ''Devlet Başkanı'' seçildi.
1982- ''Banker Kastelli'' olarak tanınan Cevher Özden ve
eşinin İsviçre'ye kaçtığı bildirildi.
1984- Viyana'da Çalışma Ataşesi Erdoğan Özen, otomobiline
yerleştirilen bombanın patlaması sonucu öldü.
1989- Şair, yazar Hasan İzzettin Dinamo 80 yaşında öldü.
1990- Viyana'da açılacak ''Anadolu'nun Görkemi'' adlı
sergi için gönderilen 7500 yıllık ''Ana Tanrıça''
heykeli çalındı.
1997- Ünlü şair Cahit Külebi, Ankara'da öldü.
2004- Tiyatro ve sinema sanatçısı Engin İnal vefat etti.
2005- Almanya'dan sınır dışı edilen İslami Cemiyet ve
Cemaatleri Birliği yöneticisi Metin Kaplan, ''anayasal
düzeni silah zoruyla değiştirmeye teşebbüs etmek''
suçundan müebbet ağır hapis cezasına çarptırıldı.

#**134** (**permalink**) 21-06-2007, 21:40

21 HAZİRAN
1037- İslam dünyasının önemli bilim adamlarından İbni
Sina, İran'da öldü.
1633- Galileo Galilei, engizisyon mahkemesinde dünyanın
döndüğüne ilişkin tezini inkara zorlandı.
1908- Londra'da 200 bin kadın, seçme ve seçilme hakkı
için yürüdü.
1934- Soyadı Kanunu, TBMM'de kabul edildi.
1940- Mozart'ın ''Bastien ile Bastienne''ı, Devlet
Operası'nın verdiği ilk temsil oldu.
1946- Rize çay fabrikasının temeli atıldı.
1980- ''Fahriye Abla'' şiiriyle tanınan şair Ahmet Muhip
Dranas, 71 yaşında Ankara'da öldü.
1985- Amerikalı, Brezilyalı ve Batı Alman adli tıp bilim
adamları, Brezilya'da bulunan iskeletin Nazi doktor Josef
Mengele'ye ait olduğunu belirledi.
1987- Mardin'in Ömerli ilçesine bağlı Pınarcık köyünde
teröristler, 14'ü çocuk olmak üzere 23 kişiyi katletti.
1990- İran'da meydana gelen depremde 25 bin kişi öldü.

#**135** (**permalink**) 22-06-2007, 13:53

22 HAZİRAN

1565- Denizci Turgut Reis, Malta Adası kuşatması
sırasında şehit düştü.
1919- AMASYA GENELGESİ: Mustafa Kemal Paşa'nın 19 Mayıs
1919'da yaktığı Milli Mücadele meşalesi, ''Kurtuluş
Savaşı'nın başlangıcı ve yeni bir devletin doğuşunun ilk
belgelerinden sayılan'' Amasya Genelgesi'nin
yayınlanmasıyla daha gür ışık vermeye başladı:
''Vatanın tamamiyeti, milletin bağımsızlığı tehlikededir.
Milletin bağımsızlığını, yine milletin azim ve kararı
Kurtaracaktır.''
1920- Kurtuluş Savaşı'nda, toplu Yunan saldırısı başladı.
1936- ''Boğazlar Konferansı'' Montreux'ta açıldı.
Konferansta, Dışişleri Bakanı Tevfik Rüştü Aras'ın
sunduğu karar tasarısı temel alındı. Bu tez, Lozan
Sözleşmesi'ndeki askerden arınma hükmünün kaldırılması
ve Boğazlar Komisyonunun lağvedilmesi esasına
dayanıyordu.
1937- Boksör Joe Luis'in şampiyonluğuyla bir siyah ilk
kez ağır sıklet boks şampiyonluğunu kazandı.
1941- Dünya radyoları, Alman birliklerinin Sovyet
sınırını geçtiğini duyurdu.
1941- Türkiye'nin, Alman-Sovyet savaşı karşısında
''tarafsızlık'' ilkesini benimsediği açıklandı.
1964- Başbakan İsmet İnönü, ABD Başkanı Lyndon Johnson
ile Kıbrıs sorununu görüştü. İnönü, ''Türkiye
barışçıdır, ancak adalete dayanmayan barış uzun ömürlü
olamaz'' dedi.
1973- ''Toprak ve Tarım Reformu Kanunu'' kabul edildi.
Uygulamada yetersiz kalınınca, yasa 1978'de iptal edildi.
1988- Tanju Çolak, Avrupa Gol Kralı oldu.
2001- Anayasa Mahkemesi, FP'yi ''Laik Cumhuriyet ilkesine
aykırı eylemlerin odağı'' olduğu gerekçesiyle 3'e karşı
8 üyenin oyuyla temelli kapattı.
2005- Kara Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Yaşar Büyükanıt,
Yunanistan Kara Kuvvetleri Komutanı Korgeneral Nikolaos
Dukas'ın davetlisi olarak Atina'ya geldi. Orgeneral
Büyükanıt, Yunanistan'ı resmen ziyaret eden ilk Türk
Kara Kuvvetleri Komutanı oldu.
2005- Yaşamı boyunca Ermeni soykırım iddialarına karşı
hep Türklerin yanında yer alan Ermeni asıllı Türk dostu
Edward Taşçı, New York'ta öldü.

sea4ever · #**136** (**permalink**) 24-06-2007, 20:40

24 HAZİRAN

1821. Simon Bolivar Yeni Kolombiya Cumhuriyeti'ni ilan etti.

1859. İsviçreli iş adamı Henri Dunant, İtalya'da Solferino savaşı sonrası uluslararası Kızılhaç'ı kurmaya karar verdi.

1938. Türkiye Hatay'daki Milletler Cemiyeti Komisyonu ile her türlü ilişkiyi kestiğini bildirdi. Hatay'da siyasi partiler feshedildi.

1947. Bir Amerikalı gökyüzünde uçan nesneler gördüğünü bildirdi. Nesnelerin fincan tabağına benzediğini iddia etti. Basın ilk kez "uçan daire" terimini kullanmaya başladı.

1948. Sovyetler Birliği'nin Berlin'i ablukaya alması üzerine, müttefikler hava koridoru kurarak yiyecek ve diğer ihtiyaç maddelerini taşımaya başladılar.

1959. Akis dergisi hakkında dava açıldı. Dergide Doğan Avcıoğlu imzasıyla İran Şahı Rıza Pehlevi hakkında bir yazı yayımlanmıştı.

1961. Türkiye'den ilk işçi kafilesi Almanya'ya gitti.

1964. Kıbrıs bunalımı sonrası Yunan uyruklu 295 kişi Türkiye'den sınır dışı edildi.

1967. İstanbul'da üniversite öğrencileri Amerikan 6. Filosu'nun İstanbul Limanına gelişini protesto ettiler.

1972. Çetin Altan'a cumhurbaşkanına hakaretten aldığı bir yıllık hapis cezası Yargıtay'da onandı.

1973. 90 yaşındaki Eamon de Valera İrlanda cumhurbaşkanlığı görevinden ayrıldı.

1980. İstanbul Gaziosmanpaşa Milliyetçi Hareket Partisi İlçe Başkanı Rıza Altınok, eşi ve kızıyla birlikte öldürüldü.

1982. 44 sanıklı Barış Derneği davası başladı.

1987. Asgari ücret belirlendi; aylık brüt 74.250, net 19.094 lira

1992. Karadeniz Ekonomik İşbirliği toplantısı İstanbul'da yapıldı. Anlaşmayı Başbakan Süleyman Demirel'in mi; cumhurbaşkanı Turgut Özal’ın mı imzalayacağı sorun yarattı. Özal toplantıyı terk etti.

1996. Halkın Demokrasi Partisi (HADEP) Kongresi'nden dönen delegelerin otomobili tarandı, 3 delege öldü.

Bugün Doğanlar:

1895. Dünya ağır sıklet boks şampiyonlarından Jack Dempsey.

Bugün Ölenler:

1849. Amerikalı yazar Sara Orne Jewett .

sea4ever · #**137** (**permalink**) 25-06-2007, 17:40

25 HAZİRAN

1903. Marie Curie, Paris Üniversitesi'ne sunduğu tezde radyumun keşfini açıkladı.

1923. Mustafa Kemal Paşa İzmir'den milletvekili seçildi.

1947. Merhumpaşa gazetesi yazarı Sabahattin Ali 3 ay hapse mahkum oldu.

1950. Kuzey Kore Birlikleri Güney Kore topraklarına girdi.

1958. Cumhuriyet Halk Partisi Ankara Milletvekili Bülent Ecevit'in bir yazısı nedeniyle, Ulus gazetesi yazı işleri müdürü Ülkü Arman 1 yıl hapse mahkum oldu; gazete 1 ay kapatıldı.

1960. İşadamı Vehbi Koç, Hazine'ye 26 kilo altın ve bina bağışladı.

1964. Cumhurbaşkanı Cemal Gürsel, Talat Aydemir ile Fethi Gürcan hakkındaki idam cezalarını onayladı.

1961. İlk Türk firkateyni Berk Gölcük'te denize indirildi.

1974. Başbakan Süleyman Demirel "Amerika Birleşik Devletleri, Türkiye'yi cezalandırırsa böyle dostu bir daha bulamayacaktır" dedi.

1975. Mozambik bağımsızlığını ilan etti.

1979. Milliyetçi Hareket Partisi Manisa İl Başkanı Cemil Çöllü öldürüldü.

Aynı gün Mersin'den yürüyüşe geçen 857 soda işçisinin Ankara'ya girmesine izin verilmedi.

1980. Kırşehir'de sağ görüşlüler solculara ait işyerlerini tahrip ettiler. Olaylar iki gün sürdü; 1 kişi öldü; sokağa çıkma yasağı ilan edildi.

1981. Sol görüşlü Ahmet Saner ve Kadir Tanboğa idam edildiler.

Aynı gün Devrimci İşçi sendikaları Konfederasyonu (DİSK) Genel Başkanı Abdullah Baştürk ve 51 arkadaşı hakkında ölüm cezası talebiyle dava açıldı.

1984. Savcı Doğan Öz'ü öldürmekten sanık İbrahim Çiftçi beraat etti.

1992. kısa adı ÖZEP olan Özgürlük ve Eşitlik Partisi kuruldu. Partinin kurucuları arasında Sosyal Demokrat Halkçı Parti'den (SHP) istifa eden ve Halkın Emek Partisi (HEP) kökenli 18 milletvekili bulunuyor.

1993. Doğru Yol Partisi (DYP) ve Sosyal Demokrat Halkçı (SHP) Parti koalisyon hükümeti göreve başladı. Tansu Çiller Türkiye'nin ilk kadın başbakanı oldu.

1994. Sosyal Demokrat Halkçı Partili (SHP) Devlet Bakanı Mehmet Kahraman partisinden ve bakanlık görevinden istifa etti. Gerekçe; İnsan Hakları Bakanlığı Kuruluş Kanunu'nun Meclis'ten geçmemesi.

Bugün Doğanlar:

1852. Barcelona'da yapımı yüz yılı aşkın bir zamandır süre giden La Sagrada Familia kilisesinin mimarı Antonio Gaudi.

1903. "Hayvan Çiftliği" ve "1984" romanlarıyla tanınan İngiliz yazar George Orwell.

Bugün Ölenler:

1982. Devlet Operası sanatçısı Ferhan Onat.

1997. Deniz araştırmacısı, okyanusbilimci kaptan Jacques Cousteau.

#**138** (**permalink**) 26-06-2007, 19:52

26 HAZİRAN
1530- İlk Protestan Meclisi kuruldu.
1541- Peru'daki İnka topraklarını ele geçiren İspanyol
Francisco Pizarro, kurduğu Lima kentinde öldürüldü.
1867- Mısır valilerine ''Hidiv'' unvanı verildi.
1928- Yeni Türk alfabesini hazırlamak amacıyla kurulan
Dil Encümeni ilk toplantısını Ankara'da yaptı.
1945- Birleşmiş Milletler kuruldu.
1951- Mithat Paşa'nın 24 Haziranda Aksu vapuruyla
Taif'ten getirilen kemikleri, Cumhurbaşkanı Celal
Bayar'ın da katıldığı törenle İstanbul'da Hürriyeti
Ebediye Tepesi'ne defnedildi. 1876 Anayasası'nın mimarı
Mithat Paşa, Sultan Abdülaziz'i öldürttüğü iddiasıyla
yargılanmış ve Taif'e sürülmüştü. 1884 yılında burada
öldürülen Mithat Paşa, Taif'te gömüldü.
1955- Irak Kralı II. Faysal, resmi ziyarette bulunmak
üzere Türkiye'ye geldi.
1970- Çekoslovakya'da Aleksander Dubçek, Komünist
Parti'den ihraç edildi.
1977- Ankara Ulus'taki Merkez Çarşısı tamamen yandı.
1984- ''Aydınlar Dilekçesi''nde imzası olan 56 kişi
hakkında dava açıldı.
1992- Kaçak Mercedes olayıyla ilgili yargılanan Tanju
Çolak hakkında gıyabi tutuklama kararı çıkarıldı.
1996- Tiyatro sanatçısı, çevirmen, yazar Zihni Küçümen,
İstanbul'da öldü.
2000- Spor yazarı Rıdvan Yelekçi, İstanbul'da vefat etti.
2002- Türk sinemasının usta karakter oyuncularından
Turgut Özatay öldü.
2004- At yarışlarında 78. Gazi Kupası Koşusu'nu, Arslan
Birdal'ın bindiği Müthiş Ölçer'in ''Yavuz Star'' isimli
atı, 2.27.23 ile elde etti.

#**139** (**permalink**) 27-06-2007, 19:28

27 HAZİRAN
1363- Türk devletinde ilk düzenli ordu kuruldu.
1587- Kaptanıderya Kılıç Ali Paşa öldü.
1693- İlk kadın dergisi ''The Ladies' Mercury'',
Londra'da yayımlandı.
1878- Gazeteci ve yazar Ahmet Mithat Efendi, ''Tercümanı
Hakikat'' adlı günlük gazeteyi çıkarmaya başladı.
1905- Çarlık Rusyasının Karadeniz'deki en büyük savaş
gemisi Potemkin'de bozuk kumanyaya karşı isyan başladı.
Deniz eri Matyuşenko'nun önderliğini yaptığı ayaklanma,
Çar'ın ordu üzerindeki otoritesini sarstı.
1924- Verem aşısı, Valmette tarafından keşfedildi.
1938- Rus asıllı ABD'li pilot Igor Sikorsky, 1909'dan
beri üzerinde çalıştığı ''helikopter''in patentini aldı.
Sikorsky; geliştirdiği ilk donanımlı helikoptere, ''VS-
300'' adını vermişti.
1946- Müttefikler, Oniki Ada'nın Yunanistan'a verilmesini
kararlaştırdı.
1949- Dünyanın ilk jet uçağı ''De Havilland Comet'',
yıllardır süren gizli ve yoğun çalışmalardan sonra ilk
uçuşunda, Hatfield'daki denemelerin ardından pilot
yüzbaşı John Cunnigham'ın yönetiminde havalandı.
1950- İlk nükleer santral, Rusya'da Moskova'nın 55 mil
uzağında Obninsk'te açıldı.
1951- Atatürk heykellerine saldıran Ticani tarikatının
100'den fazla üyesi ve liderleri Ankara'da tutuklandı.
1980- Şair Ahmet Muhip Dranas 71 yaşında öldü.
1998- Adana'da, 6.3 şiddetindeki depremde 210 kişi öldü,
binden fazla kişi yaralandı.
2003- Atatürk'ün emriyle açılan sınavı kazanarak yurt
dışında eğitim gören Hacer Demoka, mirasını Milli Eğitim
Vakfına bağışladı.

#**140** (**permalink**) 28-06-2007, 10:36

28 HAZİRAN
M.Ö. 209- Türk Kara Kuvvetleri kuruldu.
1862- ''Tasviri Efkar'' gazetesi, Şinasi tarafından
çıkarılmaya başlandı.
1914- Avusturya tahtının veliahdı Arşidük Franz
Ferdinand ve eşi Hohenburg Düşesi, 19 yaşındaki Sırp
milliyetçisi Gavrilo Princip tarafından Saraybosna'da
öldürüldü. Avusturya, bu olayı gerekçe göstererek
Sırbistan'a savaş ilan etti ve I. Dünya Savaşı başladı.
1919- I. Dünya Savaşı'nı resmen sona erdiren Versailles
Antlaşması imzalandı.
1923- Darülfünun, Mustafa Kemal'e ''Fahri Müderrislik
Şahadetnamesi'' gönderdi.
1928- Almanya'da sosyalist Herman Müller ''Şansölye''
olarak göreve başladı.
1933- Anıtlar Yüksek Kurulu oluşturuldu.
1938- Türk Basın Birliği Kanunu kabul edildi.
1943- Şair Yahya Kemal, Cumhuriyet Halk Partisinin sanat
danışmanı oldu.
1945- Cumhuriyet gazetesinin kurucusu Yunus Nadi
Abalıoğlu 65 yaşında Cenevre'de yaşama veda etti.
1966- Tarihçi, DP kurucularından Profesör Fuad Köprülü,
İstanbul'da trafik kazası sonucu kaldırıldığı hastanede
76 yaşında öldü.
1968- Yunus Nadi Armağanı'nı ''Yorgun Savaşçı'' romanıyla
Kemal Tahir aldı.
2000- ABD, Küba'ya karşı 41 yıldır uyguladığı ambargoyu
yumuşatmayı kararlaştırdı.